Keywords
forgiveness
generations
interpersonal commitment
romantic relationships
How to Cite
Abstract
Introduction: Sternberg’s (1988) theory of love identifies passion, intimacy, and commitment as central components of romantic relationship quality. However, contemporary research highlights additional psychological factors influencing relationship satisfaction, such as empathy, openness, sexual satisfaction, communication, financial stability, health, career development, and overall quality of life. The present study aimed to examine generational differences in psychological determinants of romantic relationship quality among individuals from Generations X, Y, and Z. Method: The study was self-report, quantitative and longitudinal. Four standardized instruments with strong psychometric properties were used: the Affective Communication Index (Floyd & Morman, 1998), the Forgiveness Scale (Toussaint et al., 2001), the Sexual Satisfaction Questionnaire (Nomejko & Dolińska-Zygmunt, 2011), and the Interpersonal Commitment Questionnaire (Stanley & Markman, 1992), along with a demographic survey. Results: Generation X respondents demonstrated higher quality affective communication, a capacity for forgiveness, and interpersonal commitment. Generation Z respondents, in turn, reported statistically significantly higher sexual satisfaction than Generation X and Y respondents. Conclusions: These findings offer practical implications for couple therapy, particularly in tailoring interventions to the emotional and communicative needs of different age groups. The observed intergenerational differences underscore the importance of flexible, age-sensitive therapeutic approaches aimed at enhancing relationship quality.
References
Adamczyk, K. (2017). Direct and indirect effects of relationship status through satisfaction with relationship status and fear of being single on Polish young adults’ well-being. Personality and Individual Differences, 111, 51–57. https://doi.org/10.1016/j.paid.2017.01.056
Bandura, A. (1977). Social learning theory. Prentice Hall.
Bateson, G. (1996). Umysł i przyroda. Jedność konieczna [Mind and nature: A necessary unity] (first published 1979). PIW.
Brudek, P., Steuden, S., & Jasik, I. (2018). Cechy osobowości jako predyktory satysfakcji z małżeństwa osób w okresie późnej dorosłości [Personality traits as predictors of marital satisfaction in late adulthood]. Psychoterapia, 2, 5–20.
Celik, E., Bingul, F., & Kaya, M. (2020). Investigation of intergenerational romantic relationship perception. International Journal of Psychology and Educational Studies, 7(3), 194–208. https://doi.org/10.17220/ijpes.2020.03.017
Charzyńska, E., & Heszen, I. (2013). Zdolność do wybaczania i jej pomiar przy pomocy polskiej adaptacji Skali Wybaczania L. L. Toussainta, D. R. Williamsa, M. A. Musicka i S. A. Everson [The capacity for forgiveness and its measurement using the Polish adaptation of the Forgiveness Scale]. Przegląd Psychologiczny, 56(4), 423–446.
Chmielewska, M. (2019). Rola miłości w budowaniu wysokiej jakości związku małżeńskiego [The role of love in building a high-quality marital relationship]. In E. Chodźko & M. Śliwa (Eds.), Motyw miłości w literaturze polskiej i obcej [The motif of love in Polish and foreign literature]. Wydawnictwo Naukowe TYGIEL.
Clark, M. S., & Grote, N. K. (2013). Close relationships. In I. B. Weiner, H. A. Tennen, & J. M. Suls (Eds.), Handbook of psychology (2nd ed., Vol. 5, pp. 329–340). Wiley.
Dacka, M., Kulik, A., & Nowak, K. (2023). Czynniki warunkujące przebaczenie po doświadczeniu zdrady w związku małżeńskim [Factors determining forgiveness after experiencing marital infidelity]. Kwartalnik Naukowy Fides et Ratio, 54(2), 44–57. https://doi.org/10.34766/fetr.v54i2.1185
Dewanti, P., & Indrajit, R. (2018). The effect of XYZ generation characteristics on C2C e-commerce. Ikraith-Informatika, 2(2), 56–60.
Floyd, K., Debrot, A., Horan, S., Hesse, C., & Woo, N. (2022). Affectionate communication, health, and relationships. Personal Relationships, 30, 44–75. https://doi.org/10.1111/pere.12444
Ghaemmaghami, P., Allemand, M., & Martin, M. (2011). Forgiveness in younger, middle-aged, and older adults: Age and gender matter. Journal of Adult Development, 18, 192–203. https://doi.org/10.1007/s10804-011-9127-x
Janicka, I., & Niebrzydowski, L. (1994). Psychologia małżeństwa: Zafascynowanie partnerem, otwartość, empatia, miłość, seks [Psychology of marriage: Fascination with the partner, openness, empathy, love, sex]. Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.
Janicka, I., & Szymczak, W. (2017). Kwestionariusz zaangażowania interpersonalnego – polska adaptacja metody [Interpersonal Commitment Questionnaire—Polish adaptation of the method]. Polskie Forum Psychologiczne, 22(2), 205–218. https://doi.org/10.14656/PFP20170202
Jolin, S., Lafontaine, M.-F., Lussier, Y., & Brassard, A. (2023). How relationship satisfaction and negative communication trajectories change in emerging adults’ dating relationships. Emerging Adulthood, 11(2), 482–496. https://doi.org/10.1177/21676968221128080
Kaleta, K., & Mróz, J. (2018). Forgiveness and life satisfaction across different age groups in adults. Personality and Individual Differences, 120, 17–23. https://doi.org/10.1016/j.paid.2017.08.008
Kucharski, S., & Rzepa, T. (2017). Samoocena i jej komponenty a satysfakcja z życia seksualnego [Self-esteem and its components and satisfaction with sexual life]. Psychoseksuologia, 3, 61–67.
Lantagne, A., & Furman, W. (2017). Romantic relationship development: The interplay between age and relationship length. Developmental Psychology, 53(9), 1738–1749. https://doi.org/10.1037/dev0000363
Miguel, I., von Humboldt, S., & Leal, I. (2024). Sexual well-being across the lifespan: Is sexual satisfaction related to adjustment to aging? Sexuality Research and Social Policy, 22, 306–317. https://doi.org/10.1007/s13178-024-00939-y
Modzelewski, P. (2017). Przejawy empatii a satysfakcja z bliskiego związku. Oddziaływania na podstawie społeczno-emocjonalnego uczenia się [Manifestations of empathy and satisfaction in a close relationship: Interactions based on socio-emotional learning]. Psychoseksuologia, 3, 68–78.
Nodar, B. (2022). Pathogenic and therapeutic aspects of double bind. Environment and Society, 6(6), 128–149. Retrieved from http://es.tsu.ge/index.php/es/article/view/126/48
Nomejko, A., & Dolińska-Zygmunt, G. (2014). The Sexual Satisfaction Questionnaire—Psychometric properties. Polish Journal of Applied Psychology, 12(3), 105–112. https://doi.org/10.1515/pjap-2015-0017
Nomejko, A., Dolińska-Zygmunt, G., & Mucha, A. (2017). Znaczenie jakości komunikacji dla satysfakcji seksualnej kobiet i mężczyzn w bliskich związkach o różnym stażu [The importance of communication quality for sexual satisfaction of women and men in close relationships of different duration]. Seksuologia Polska, 15(1), 1–8.
Plopa, M. (2005). Psychologia rodziny. Teoria i badania [Family psychology: Theory and research]. Wydawnictwo EUH-E.
Rausch, D., & Rettenberger, M. (2021). Predictors of sexual satisfaction in women: A systematic review. Sexual Medicine Reviews, 9(3), 365–380. https://doi.org/10.1016/j.sxmr.2021.01.001
Rădut, F. (2021). Generation “Z” and social networks. Journal of Educational Studies, 3(1), 88–126. Available at https://ssrn.com/abstract=3918595
Rawicka, I., & Rzepa, T. (2017). Cechy temperamentalne a satysfakcja ze związku [Temperamental traits and relationship satisfaction]. Polskie Forum Psychologiczne, 22(4), 623–635. https://doi.org/10.14656/PFP20170406
Rostowski, J. (1987). Zarys psychologii małżeństwa [Outline of the psychology of marriage]. Państwowe Wydawnictwo Naukowe.
Ryś, M. (2004). Jakość związku małżeńskiego a poziom bliskości małżonków i sposoby rozwiązywania przez nich konfliktów [Quality of marital relationship and the level of closeness between spouses and their methods of conflict resolution]. Studia Psychologica, 5, 57–67.
Ryś, M., Greszta, E., & Grabarczyk, K. (2019). Intelektualna, emocjonalna i działaniowa bliskość małżonków a ich gotowość do rozwiązywania konfliktów oraz przebaczania. Kwartalnik Naukowy Fides et Ratio, 38(2), 221-254. https://doi.org/10.34766/fetr.v2i38.77
Samad, A. (2025). Generational shifts in intimacy in romantic relationships: A comparative analysis [Unpublished course paper]. University of Dhaka. https://doi.org/10.12140/RG.2.2.17873.03683
Skoblow, H., Drewelies, J., & Proulx, C. (2023). Sexual activity and satisfaction in older adult dyads: The role of perceptions of aging. The Gerontologist, 63(2), 251–260. https://doi.org/10.1093/geront/gnac099
Szczygieł, D., & Jasielska, A. (2008). Czy z wiekiem stajemy się bardziej inteligentni emocjonalnie? Przetwarzanie informacji o emocjach w wieku młodzieńczym i średniej dorosłości [Do we become more emotionally intelligent with age? Processing of emotional information in adolescence and middle adulthood]. Psychologia Rozwojowa, 13(1), 85–99.
Szymczak, W. (2018). Podstawy statystyki dla psychologów. Podręcznik akademicki (Wyd. 3 poprawione) [Foundations of statistics for psychologists: Academic textbook (3rd rev. ed.)]. Difin.
Śmieja, M. (2018). W związku z inteligencją emocjonalną. Rola inteligencji emocjonalnej w relacjach społecznych i związkach intymnych [In connection with emotional intelligence: The role of emotional intelligence in social relations and intimate relationships]. Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Sternberg, R. J. (1988). A three-facet model of creativity. In R. J. Sternberg (Ed.), The nature of creativity (pp. 125–147). Cambridge University Press.
Walęcka-Matyja, K. (2020). The Polish version of the Affectionate Communication Index. Preliminary report. Kwartalnik Naukowy Fides et Ratio, 42(2), 151–162. https://doi.org/10.34766/fetr.v42i2.279
Walęcka-Matyja, K., & Krawczyk, J. (2023). Komunikacja afektywna, empatia i wartości rodzinne młodych kobiet i mężczyzn z rodzin monoparentalnych i pełnych. Analiza porównawcza [Affective communication, empathy, and family values of young women and men from single-parent and two-parent families: A comparative analysis]. Przemiany Rodziny, 12, 57–86. https://doi.org/10.25167/FF/4789
Walęcka-Matyja, K., & Szkudlarek, A. (2019). Psychologiczne predyktory zadowolenia z bliskiego związku interpersonalnego. Rola komunikacji emocjonalnej [Psychological predictors of satisfaction in a close interpersonal relationship: The role of emotional communication]. Kwartalnik Naukowy Fides et Ratio, 38(2), 50–73.
Wasylewicz, M. (2016). Transformacja sposobu komunikowania się pokolenia X, Y, Z – bilans zysków i strat [Transformation of communication styles of generations X, Y, and Z—Balance of gains and losses]. Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Humanitas, 133–140.
Wieteska, M. (2018). Próba zdefiniowania kohabitacji w opozycji do małżeństwa [An attempt to define cohabitation in opposition to marriage]. Wychowanie w Rodzinie, 18(1), 418–436. https://doi.org/10.34616/wwr20181.417.438
Wojciszke, B. (2003). Psychologia miłości (wyd. 4) [Psychology of love (4th ed.)]. Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
Wrzesień, W. (2005). Europejscy poszukiwacze czy alterkontestatorzy – kolejne ogniwo wymiany pokoleń? [European seekers or alter-contestants—Another link in the chain of generational change?]. Roczniki Socjologii Rodziny, 16, 189–200.
Zahorcova, L., Drstakova, Z., & Masarykova, M. (2023). Forgiveness, its factors, and unforgivable acts in romantic relationships: A mixed-methods study. Personal Relationships, 30(2), 471–500. https://doi.org/10.1111/pere.12471
Żak-Łykus, A., & Nawrat, M. (2013). Satysfakcja seksualna, życiowa i partnerska [Sexual, life, and partner satisfaction]. Family Forum, 3, 171–186.
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
Copyright (c) 2026 Kwartalnik Naukowy Fides et Ratio