Związek postaw rodzicielskich z oceną korzyści i zagrożeń wynikających z użytkowania urządzeń ekranowych przez dzieci w młodszym wieku szkolnym

Abstrakt

Współcześnie dzieci coraz częściej wybierają urządzenia ekranowe jako formę komunikacji i spędzania czasu wolnego, co budzi obawy dotyczące potencjalnej szkodliwości nadmiernego korzystania z tych urządzeń. Dlatego istotne wydaje się spojrzenie na kwestię używania urządzeń ekranowych z perspektywy rodziców i ich postaw, wobec samych dzieci, jak również w odniesieniu do wykorzystywania urządzeń ekranowych w codziennym życiu. Celem prezentowanych badań było wykazanie związku między postawami rodzicielskimi, płcią rodzica a oceną korzyści i zagrożeń związanych z użytkowaniem urządzeń ekranowych przez dzieci. Narzędziami i wykorzystanymi w badaniu były Skala postaw rodzicielskich (SPR) Mieczysława Plopy (2008) obejmująca sześć postaw rodzicielskich oraz autorski  Kwestionariusz korzystania z ekranów (KKE) do pomiaru postawy wobec ekranów używania ekranów przez dzieci. W artykule omówiono teoretyczne aspekty problematyki postaw rodziców wobec dzieci i używania ekranów oraz korzyści i zagrożenia związane z użytkowaniem urządzeń ekranowych przez dzieci w młodszym wieku szkolnym. Przedstawiono operacjonalizację zmiennych w narzędziach badawczych. Badanie objęło 173 uczestników w wieku 29–44 lat (M = 36,56; SD = 3,16; Me = 37) w tym 127 matek i 47 ojców dzieci w wieku 7-10 lat z województwa podkarpackiego. Nie stwierdzono korelacji między postawami rodziców a ich oceną możliwości i zagrożeń związanych z korzystaniem z urządzeń ekranowych, wykazano natomiast różnice między matkami i ojcami w ocenie korzyści i zagrożeń. Wyniki badań wskazują na konieczność edukacji cyfrowych rodziców. Matki oceniały korzystanie z urządzeń ekranowych neutralnie lub negatywnie, a ojcowie neutralnie lub pozytywnie, stąd wnioskiem dotyczącym działań profilaktycznych jest skierowanie różnych interwencji edukacyjnych w stronę ojców i matek. Te ustalenia informują o konieczności wsparcia rodziców wprowadzających dzieci do świata cyfrowego w skutecznej edukacji dotyczącej korzystania przez nie z urządzeń ekranowych.